Herinnert u zich deze buurt nog?
De grote luchtfoto geeft een goed beeld van de situatie van onze binnenstad rondom de Wilhelminasluizen, in de vijftiger jaren van de vorige eeuw.
De naast gelegen foto is als het ware een uitvergroting van een stukje van de luchtfoto van het gebied rondom de Oostzijderkerk, de zogenaamde Peperhoek. Dat gebied was eeuwenlang het stadshart van Saenredamoost.
Het Zaangemaal is nog niet gebouwd. Het mooie havenkantoor is er nog en de Beatrixbrug bestaat nog niet.
Zoals u weet wordt het centrum van onze stad telkens met tussenpozen van ongeveer dertig jaar volledig gesloopt.
Enige jaren na deze foto was ons stadsdeel aan de beurt. Radicaal en zonder erbarmen werd de Peperhoek weggevaagd, evenals Kalverstraat en Fransestraat en een stukje Oostzijde. De Klauwershoek en omgeving werd ten dele ontmanteld.
Het doel van deze operatie was een snelle oost-westverbinding te maken.
Toen alles klaar was kon je met een auto in drie minuten van de Gerhardstraat, via Peperstraat en Gedempte Gracht, naar de Provinciale weg. U weet wat er van terecht is gekomen.
Dankzij het plan Inverdan kan diezelfde route straks per boot afgelegd worden. Voor een gracht op de Peperstraat wordt gezorgd.
(foto 50 jaar Wilhelminasluizen, collectie Visser)
Verdwenen paden
Bron: Zaanse Wijken, 29 oktober 2006
Gelegen iets ten zuiden van de Burcht bevindt zich aan de oostkant van de
Zuiddijk het Pantepad. Het dateert uit omstreeks 1720 toen de notarissen met
de eerste padmeesters contracten tekenden voor het onderhoud van zo,n pad.
In de beginjaren van het pad stond het ook wel bekend als het Dirk Claessens
Ven, genoemd naar de eerste inwoner die daar eind 17e eeuw was komen wonen.
De naam D. Caessens Ven gold ook voor het in het verlengde liggende St. Cathrijnepad,
dat een eigen padloop kende naar de Zuiddijk.
Via een houten brug over de dijksloot stond het Pantepad met de Zuiddijk in
verbinding. Het Pantepad werd in de loop der tijden aan een kant bebouwd.
Oude gebouwen werden gesloopt om plaats te maken voor woningen. Het leven
van de boerderij aan het eind van het Pantepad was van korte duur. Rond 1901
moest het gesloopt worden om plaats te maken voor een nieuwbouwwijk, waarbij
tevens vele sloten werden gedempt. Het dempen van de dijksloot deed de Touwslagerstraat
ontstaan. Bouw van opslagplaatsen maakte deel uit van de vernieuwing, waardoor
alle nog staande woningen voorgoed verdwenen.
Het Roosendaelpad
Bron: Zaanse Wijken, 27 september 2006
Gelegen aan de Zuiddijk, ten zuiden van het stadhuis, bevonden zich vele paden.
Sommige paden bestaan nog steeds, maar de meeste verdwenen. Een van die paden
was het Roosendaelpad. Het pad bevond zich in de bocht van de Zuiddijk, aan
de oostzijde, ter hoogte van de bejaardenwoningen, vanaf Zuiddijk 171 en verder.
In vroeger jaren stond hier een boerderij van de
familie Zwart. Het eerste huisje, dat gebouwd werd stond aan de rand van de
Zuiddijk en de dijksloot. De bouw van de woning zou uit 1671-1672 dateren.
De eigenaar zou Roos hebben geheten. Het pad dat daarbij ontstond werd al
snel Roosendaelpad genoemd. In de loop der jaren werd door bouw van woningen
het pad verder uitgebreid.
Zoals vele andere paden had men
ook reglementen en tradities. Deze hadden onder meer betrekking op het betalen
van onderhoudskosten van het pad, verkiezing van opzieners en andere gemeenschappelijke
zaken. Dit alles gebeurde meestal met Pinksteren.
De Zuiddijk was niet altijd goed
berijdbaar. In de loop van de 19de eeuw begon men echter met verbreding, vernieuwing
en verhoging van de dijk. De betekende echter, dat op vele plaatsen woningen
en stukken dijksloot verdwenen. Ook lager gelegen woningen werden veelal gesloopt.
Het Roosendaelpad verdween mede hierdoor. Toen de boerderij van de familie
Zwart, woningen en een loods voor nieuwbouw van de bejaardenwoningen werden
gesloopt, zijn bij opgravingen verschillende scherven en stenen pijpjes uit
die vroegere tijd gevonden.
Hiernaast
ziet U een foto van de Prinsenstraat van voor 1900. In die tijd ging de hele
straat op de foto. Dat is ook logisch want het leven speelde zich op straat
af. Als je nu door de Prinsenstraat loopt, dan kan je een kogel afschieten
zonder iemand te raken Er is waarschijnlijk feest, gezien de vele vlaggen
en de manier waarop de mensen gekleed zijn. Gepikt en gedreven. Vrouwen met
gesteven schorten, mannen in het zwart met pet en kinderen op zijn paasbest.
Wel hebben velen klompen aan. Als je goed deze foto bekijkt, dan kijkt je
in een wereld die al lang niet meer bestaat, maar die je ontroert en nieuwsgierig
maakt.( fotocollectie W. Visser)
60 jaar verzetsbuurt
Nadat in september 1946 de bouwvergunning was verleend voor de bouw van de
Verzetsbuurt, werd eind dat jaar met de bouw begonnen. De eerste woningen
kwamen omstreeks augustus 1949 gereed, waarbij de ‘sleutel’ in
etappes van vijf woningen werden afgeleverd. De Verzetsbuurt bestond veelal
uit huurwoningen en viel daarbij onder een woningbouwvereniging; Goed Wonen
en Zaan Wonen (het latere ZVH). De kosten van de huur lagen in 1950 rond fl.8,55
per week, wat later zakte naar fl.7,45 (kale huur). Met de bouw van de buurt
werd ook rekening gehouden met het bouwen van duplexwoningen (twee-in-een
woningen).
Toentertijd had men nog een prachtig uitzicht over de polders richting Oostzaan,
waarbij nog diverse boerderijen waren te bewonderen.
De buurt was vrijwel autoluw, en met de aanleg van de Kepplerstraat was men
nog volop bezig. De eerste winkels waren zogenaamde noodwinkels die onderdak
vonden in garages in de buurt; o.m. Van Tiel, Nugteren en Kruyver. Ook de
bouw van de Wilhelminaschool vond plaats.
Een van de eerste en langstwonende bewoners in deze buurt is mevr. G. Buys,
die er in maart 1950 kwam te wonen.
Een tweede bewoonster die meer dan vijftig jaar in deze buurt woont is mevr.
Groen. Zij startte in een duplexwoning, op de bovenverdieping waar ze ruim
dertien jaar woonde. Gevolgd met een compleet gezin nam ze het huis over.
Het contact dat de buren met elkaar hadden is volgens mevr. Buys enigszins
verloren gegaan. Vroeger kon je de sleutel onder de mat buiten achter laten,
of stapte je zo naar binnen voor de koffie. Toentertijd was men ook meer op
elkaar aangewezen….
Heden ten dage houdt de Verzetsbuurt (jaarlijkse) feesten voor iedereen, waaronder
de BBQ, om elkaar weer te ontmoeten. Ook tracht men de buurt op te knappen.
Joop Wassilli,
conciërge van de Vissershopschool.
In de rubriek: 25 jaar geleden uit de Zaanse Dgabladen
NHDagblad 13 september 2005.
"Ach, tegenwoordig heet ik conciërge, maar mijn eigenlijke titel
is 
werkman/stoker.
Vroeger stookte ik ook de kachel hier. Nu houd ik alleen de boel bij."
Dat zei Joop Wassilli, bij menigeen bekend als ome Joop, congiërge van de Vissershopschool waar hij al tientallen jaren in dienst was. Over enkele maanden zou hij met pensioen gaan en daar was hij niet blij mee. De school was zijn lust en zijn leven.
Volgens onze gegevens woonde de heer Joop Wassilli in de Prins Hendrikstraat.
Weet u meer over deze bescheiden man? Bericht het aan ons!
Reactie van een buurtbewoner:
Deze concierge woonde op de Zuiddijk tussen Moester (ijsfabrikant en wafelbakkerij) en Heurter de schoenmaker. Als hij naar zijn werk ging op de Hopschool dan liep hij via de steeg van Plataanlaan 59 (de Boer gemeente tuinman )en Plataanlaan 61 (Schoen).
De heer Wassilli liep toen heel moeilijk want hij ko
n
heel slecht zien
Met vriendelijke groeten
Rob Schoen
Van een bewoner aan de Prins Hendrikstraat hoorden wij, dat de heer Wassili
in huis heeft gewoond bij een mevrouw in deze straat, die ook aan de Visswershopschool
werkte. Zij heeft zich ontfermd over de heer Wassili, die de laatste jaren
van zijn leven geheel blind was geworden. Desondanks liep hij iedere dag,
langs de huizen als steun, via het Skager Rak en de Zuiddijk naar 'zijn school'.
